Στις 14 Ιουνίου 1989 (ημέρα Τετάρτη) ανήμερα της… επετείου των δύο ετών από τον θρίαμβο του 1987 στο ΣΕΦ, η αποστολή της Εθνικής ομάδας αναχώρησε για το Ρότερνταμ ώστε να ολοκληρώσει την προετοιμασία της για το Ευρωμπάσκετ του Ζάγκρεμπ και να δώσει δύο φιλικά με την Εθνική Ολλανδίας.
Από την «χώρα της τουλίπας» οι διεθνείς μας θα ταξίδευαν στο Ζάγκρεμπ ώστε να αρχίσουν τις υποχρεώσεις τους στο Ευρωμπάσκετ.
Ως πρωταθλητές Ευρώπης, ως κάτοχοι του χρυσού μεταλλίου κι απέναντι σε δύο «μεγαθήρια» που… διψούσαν για εκδίκηση!
Την οικοδέσποινα Γιουγκοσλαβία και τη Σοβιετική Ένωση.
Όπως μπορείτε να δείτε από τα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων, η υπερηφάνεια από το ’87 καλά κρατούσε, ο ενθουσιασμός ήταν μεγάλος και οι προσδοκίες ήταν υψηλές. Όσοι θυμούνται εκείνες τις μαγικές βραδιές του Ιουνίου του ’87 μπορούν να καταλάβουν πως ήταν το κλίμα τότε.
Κάθε αγώνας μπάσκετ ήταν κάτι ξεχωριστό. Και κάθε αγώνας της Εθνικής μας ομάδας προκαλούσε φρενίτιδα ενθουσιασμού και έντονο ενδιαφέρον.
Καλό βόλι, λοιπόν…
«Μπορούμε να κερδίσουμε οποιονδήποτε αντίπαλο σε οποιοδήποτε γήπεδο κι αυτό θα προσπαθήσουμε να κάνουμε στο Ζάγκρεμπ» δήλωνε ο αρχηγός της Εθνικής ομάδας, Παναγιώτης Γιαννάκης. «Πάμε για τους 4, έχουμε βέβαια δύσκολο έργο αφού όλες οι ομάδες είναι καλές, όμως πιστεύουμε στις δυνατότητές μας και έχουμε καλή ψυχολογία» υπογράμμιζε ο Φάνης Χριστοδούλου.
«Όλη η Ελλάδα θα είναι στο πλευρό μας στο Ζάγκρεμπ» έλεγε ο Ντέιβιντ Στεργάκος που ετοιμαζόταν για την πρώτη του μεγάλη διοργάνωση με την Εθνική Ελλάδας ενώ ο Παναγιώτης Φασούλας χτυπούσε καμπανάκι κινδύνου: «Προσοχή στα ριμπάουντ»!
Την ίδια στιγμή το ρεπορτάζ ανέφερε ότι «είναι ακόμα άγνωστο αν θα αγωνιστεί με την ΕΣΣΔ ο Άρβιντας Σαμπόνις!».
Η αλήθεια είναι ότι με την άφιξη της αποστολής στο ξενοδοχείο στο Ρότερνταμ έγινε ένα μικρό πάρτι! Επέτειος δύο ετών, βλέπετε, από την κατάκτηση του χρυσού μεταλλίου στο Σ.Ε.Φ.
Έτσι λοιπόν, τρεις σαμπάνιες, δύο τούρτες που έγραφαν «Ευρωμπάσκετ ‘87» και δύο κεράκια ήταν αρκετά ώστε να θυμηθούν την κορυφαία στιγμή του ελληνικού αθλητισμού.
Η Εθνική ομάδα έδωσε και δύο φιλικά με την Ολλανδία. Στο πρώτο επικράτησε 93-82 με 25 πόντους του Γκάλη και 14 του Χριστοδούλου, ενώ το ρεπορτάζ ανέφερε: «Ο Ομοσπονδιακός προπονητής, Ευθύμης Κιουμουρτζόγλου, επιμένει στον Κόρφα».
Κρατήστε το αυτό για την συνέχεια…
Εκείνες τις ημέρες στον Τύπο της εποχής υπάρχουν διάφορα ζητήματα. Μπασκετικά (όπως η ανάληψη της διοικητικής ηγεσίας του Πανιωνίου Γ.Σ.Σ. από τον Γεράσιμο Βεντούρη και η δεδομένη παραμονή του Φάνη Χριστοδούλου στη Νέα Σμύρνη) και μη.
Όμως κυρίαρχο ζήτημα είναι ο αγώνας της πρεμιέρας με την οικοδέσποινα Γιουγκοσλαβία. Μια πανίσχυρη ομάδα που επιζητούσε «εκδίκηση» για τα παθήματά της το 1987 και ήδη είχε προλάβει στο Προολυμπιακό του ’88 να δείξει ότι… δεν είχε ξεχάσει! Μια ομάδα με πλούσιο ταλέντο, η καλύτερη στον κόσμο (ακόμα δεν έπαιζαν επαγγελματίες στις διεθνείς διοργανώσεις) εκείνη την εποχή.
Παρεμπιπτόντως στο Ευρωμπάσκετ του ’89 έλαβαν μέρος συνολικά 8 ομάδες. Ήταν το μικρότερο Ευρωμπάσκετ σε διάρκεια καθώς οι συμμετέχουσες χωρίστηκα σε δύο ομίλους των τεσσάρων και οι δύο πρώτες έπαιξαν στα ημιτελικά χιαστί (1ος με 2ος κάθε ομίλου).
Να και τα αφιερώματα.
Η αρχή ήταν εφιαλτική! Η Γιουγκοσλαβία επικράτησε 103-68 μέσα σε φανατισμένη ατμόσφαιρα και με εριστική συμπεριφορά (όπως διαβάζουμε στον Τύπο της εποχής) από τον προπονητή τους, Ντούσαν Ίβκοβιτς.
Πριν την έναρξη της αναμέτρησης, ο Ίβκοβιτς είχε διατάξει τους παίκτες του να πάνε και να κάνουν προθέρμανση στο… ίδιο καλάθι που σούταραν οι Έλληνες διεθνείς. Μάλιστα όπως αναφέρεται, όταν ο Ευθύμης Κιουμουρτζόγλου του ζήτησε εξηγήσεις, τότε ο «Ντούντα» άρχισε να βρίζει σε άπταιστα ελληνικά. Οι Γιουγκοσλάβοι άλλαξαν πλευρά κατόπιν παρέμβασης του Γ.Γ. της FIBA, Τάρνερ!
Ωραία πράγματα…
Η Γαλλία είχε νικήσει εύκολα τη Βουλγαρία (109-78) και περίμενε την Εθνική μας ομάδα σε «τελικό πρόκρισης» στην τετράδα. Μόνο που οι Γάλλοι είχαν φροντίσει να κάνουν μεγάλη ζημιά νωρίτερα, καταθέτοντας ένσταση για τη συμμετοχή του Τζον Κόρφα, θεωρώντας ότι δεν είναι «γηγενής» αλλά νατουραλιζέ.
Οι Γάλλοι κέρδισαν την ένσταση, ο Κόρφας έμεινε εκτός Ευρωμπάσκετ και η Εθνική δεν είχε δικαίωμα, πλέον, να τον αντικαταστήσει με άλλο παίκτη. Κάπως έτσι έβγαλε τη διοργάνωση με έναν παίκτη λιγότερο!
Η Εθνική ομάδα έχασε έναν σπουδαίο γκαρντ δίπλα σε Γκάλη και Γιαννάκη και η φωτογραφία αυτή έμεινε ανάμνηση!
Πάντως με σπουδαία εμφάνιση η Ελλάδα επικράτησε της Γαλλίας με 80-74 και έβαλε γερά θεμέλια στην πρόκριση στην τετράδα. Μόνο που εκτός από νίκη επί της Βουλγαρίας θα έπρεπε να περιμένει να νικήσουν και οι Γιουγκοσλάβοι τους Γάλλους. Και υπήρχε μια καχυποψία δεδομένης της «έχθρας» που είχε αναπτυχθεί τότε με τους «πλάβι».
Άλλωστε το -35 από τους Γιουγκοσλάβους και το +6 επί των Γάλλων δεν ευνοούσε σε τριπλή ισοβαθμία!
Και είναι αλήθεια ότι ενώ η Εθνική μας ομάδα νίκησε εύκολα κι αναμενόμενα (103-73) τη Βουλγαρία, οι Γιουγκοσλάβοι (ακολουθούσε ο αγώνας τους) έπαιξαν αρκετά με τα νεύρα μας! Στο ημίχρονο η Γαλλία ήταν μπροστά με 48-41 και η ανησυχία ήταν έντονη στην ελληνική αποστολή. Τελικά στην επανάληψη ανέλαβε δράση ο Ντράζεν Πέτροβιτς (30 πόντοι) και οι Γιουγκοσλάβοι νίκησαν άνετα (106-89).
Η πρόκριση στην τετράδα ήταν γεγονός!
Κι αντίπαλος στον ημιτελικό θα ήταν η Σοβιετική Ένωση. Με τον Άρβιντας Σαμπόνις στη σύνθεση αυτή τη φορά (ο Λιθουανός δεν ήταν παρών στην Αθήνα).
Μέρες ’87 αλλά με… αντίθετη φορά! Τότε είχαμε αντιμετωπίσει τους Γιουγκοσλάβους στον ημιτελικό και τους Σοβιετικούς στον τελικό! Τώρα θα έπρεπε να αποκλείσουμε τους Σοβιετικούς για να παίξουμε τελικό με τους Γιουγκοσλάβους.
Το τρίποντο του Φάνη Χριστοδούλου δίνει τη νίκη στην Ελλάδα (81-80) και την οδηγεί στον τελικό απέναντι στους Γιουγκοσλάβους.
Η ήττα από τη Γιουγκοσλαβία (98-77) σημαίνει ότι η Ελλάδα θα επιστρέψει στην Αθήνα με το αργυρό μετάλλιο αλλά και κάτι πολύ μεγαλύτερο: Την Παγκόσμια Καταξίωση, όπως ΕΥΣΤΟΧΑ έγραφαν τότε οι εφημερίδες.
Πολλοί είχαν θεωρήσει ότι το ’87 ήταν συγκυριακό με μεγάλη συμμετοχή από την «ατμόσφαιρα» στο Σ.Ε.Φ. και μάλιστα ο τότε προπονητής των Σοβιετικών, Αλεξάντερ Γκομέλσκι είχε πει ότι «με τέτοια ατμόσφαιρα και η Μαυριτανία θα έπαιρνε το χρυσό»!
Στο Ζάγκρεμπ όλοι κατάλαβαν ότι εκείνη η «χρυσή γενιά» της Ελλάδας ήταν κάτι παραπάνω από μια… σπουδαία ομάδα. Ήταν υπερδύναμη! Ήταν η «σπορά» που το ελληνικό μπάσκετ έφτασε στην κορυφή της Ευρώπης και του κόσμου σε εθνικό και συλλογικό επίπεδο.
Το Ευρωμπάσκετ του ’89, πολύ απλά, ήταν η ΚΑΤΑΞΙΩΣΗ, η επιβεβαίωση της απίστευτης δυναμικής της Εθνικής ομάδας και του ελληνικού μπάσκετ.
Νίκος Μπουρλάκης
